YANGILIKLAR

Bo'lim: Konferensiyalar

Жорий йил 27 май куни Ўзбекистон Республикаси Олий ва ўрта махсус таълим вазирлиги, Республика Олий таълим Кенгаши ҳамда Россия Федерацияси фан ва таълим вазирлиги, Россия ректорлар Кенгаши ва М.В.Ломоносов номидаги Москва давлат университети ташаббуси билан «Ўзбекистон ва Россия етакчи олий таълим муассасалари ректорларининг Худудлараро онлайн конференцияси» ўтказилди.

Конференция ишида икки мамлакат олий таълим тизими раҳбарлари ҳамда Ўзбекистон ва Россиянинг 120 дан ортиқ нуфузли олий таълим муассасалари ректорлари иштирок этди. Ўзбекистон Республикаси Президенти маслаҳатчиси Абдужаббор АБДУВАХИТОВ, Ўзбекистон Республикаси Бош вазири ўринбосари Беҳзод МУСАЕВ,  Россия Федерацияси Президенти Администрацияси бошқармаси бошлиғи Владимир ЧЕРНОВ, Ўзбекистон Республикаси Олий ва ўрта махсус таълим вазири Иномжон МАЖИДОВ, Россия Федерацияси фан ва олий таълим вазири Валерий ФАЛЬКОВ кириш сўзлари билан анжуман қатнашчиларига мурожаат қилдилар. Ўзбекистон Республика олий таълим кенгаши раиси, Тошкент ирригация ва қишлоқ хўжалигини механизациялаш муҳандислари институти ректори проф. Ў.УМУРЗАКОВ ва Россия ректорлар кенгаши раиси, М.В.Ломоносов номидаги Москва давлат университети ректори В.САДОВНИЧИЙ ялпи мажлисда маъруза билан чиқиш қилдилар.

            Икки мамлакат ўртасида ўсиб бораётган савдо-иқтисодий, сиёсий ва маданий алоқалар, олий таълим соҳасига мамлакатлари раҳбарлари даражасида қаратилаётган алоҳида эътибор туфайли бу борада янги истиқболли йўналишлар кашф қилинмоқда. Жумладан, Ўзбекистон Республикаси Президенти Шавкат Мирзиёевнинг таклифига биноан 2018 йил октябрь ойида Россия Федерацияси Президенти Владимир Путиннинг Ўзбекистонга қилган расмий ташрифи доирасида ўтказилган биринчи Ўзбекистон-Россия таълим форумида 114 тадан ортиқ олий таълим муассасалариаро шартномалар имзоланган эди.

Эришилган келишувлар асосида сўнгги йилларда янада кенгайган ўзаро ҳамкорлик алоқлари натижасида Ўзбекистоннинг 34 та, Россиянинг 48 та олий таълим муассасалари иштирокидаги қўшма дастурлар асосида 3500 нафардан ортиқ талабалар таҳсил олмоқда.  400 мингдан ортиқ ўзбекистонлик ёшлар Россия олий таълим муассасаларида бакалавриатура, магистратура ва аспирантурада ўқиб, 300 нафардан ортиқ профессор-ўқитувчи илмий стажировкаларни ўтади. Ўзбекистонда очилган Россиянинг етакчи олий таълим муассасалари филиаллари сони 10 тага етди, қўшма илмий лойиҳалар сони ва кўлами сезиларли даражада ўсди.

Мазкур конференция, 2020 йилда Москва шаҳрида ўтказилиши режалаштирилган Ўзбекистон ва Россия Президентлари саммити дастурига киритилган Ўзбекистон-Россия иккинчи таълим форумига тайёргарликнинг муҳим босқичи бўлиб хизмат қилади. Тадбир доирасида олий таълим ва илмий соҳалардаги икки томонлама келишувлар амалга оширилишининг дастлабки натижалари ва истиқболлари муҳокама қилинди.

Конференция давомида Ўзбекистон ҳамда Россия вазирлик ва идоралари томонидан Тошкентда A.И.Герцен номидаги Россия давлат педагогика университети филиали, Н.И.Пирогов номидаги Россия Миллий илмий-тадқиқот тиббиёт университети филиали, Санкт-Петербург кончилик университетининг Бошланғич муҳандислик тайёргарлиги маркази ва Тошкентдаги Санкт-Петербург давлат университети филиалини, шунингдек «Станкин» номидаги Москва давлат технологиялар университетининг Тошкент давлат техника университети, Самарқанд давлат университети, Навоий давлат кончилик институти ва Бухоро муҳандислик-технология институти билан ҳамкорликда Россия-Ўзбекистон илмий-технологик ўқув марказини ташкил этиш ташаббуслари илгари сурилди.

Анжуман дастури доирасида Россия ва Ўзбекистон олий таълим муассасалари ректорлари ўзаро ҳамкорликни ривожлантиришнинг долзарб масалалари юзасидан очиқ мулоқот жараёнида ўзаро фикр алмашдилар.

Конференция якунида икки мамлакат ўртасида илмий соҳадаги ҳамкорликни янада кенгайтириш ва натижадорлигини оширишга қаратилган қатор шартномалар имзоланди, бу борадаги истиқболдаги вазифалар белгиланди.

 

Тошкент давлат иқтисодиёт университетида “Ўзбекистонда миллатлараро тотувлик, миллий, диний ва сиёсий бағрикенгликни янада ривожлантиришнинг ижтимоий, фалсафий масалалари” мавзусида республика миқёсидаги онлайн илмий-амалий конференцияси бўлиб ўтди.

Zoom платформаси ёрдамида масофадан ўтказилган анжуманда Олий Мажлис Қонунчилик палатаси депутатлари, Миллатлараро муносабатлар ва хорижий мамлакатлар билан дўстлик алоқалари қўмитаси, Ёшлар иттифоқи фаоллари, ННТ, миллий маданий марказлар вакиллари, Ўзбекистон, Россия,  Канада, Қозоғистон, Қирғизистон олий таълим муассасаларининг профессор-ўқитувчилари, докторантлар иштирок этди.

Конференцияда Ўзбекистон Республикаси Президенти Шавкат Мирзиёевнинг ташаббуси билан БМТ Бош Ассамблеясининг 2018 йил 12 декабрдаги ялпи сессиясида қабул қилинган “Маърифат ва диний бағрикенглик” махсус резолюцияси ҳамда Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2017 йил 19 майдаги “Миллатлараро муносабатлар ва хорижий мамлакатлар билан дўстлик алоқаларини янада такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида”ги фармони, 2017 – 2021 йилларда Ўзбекистон Республикасини ривожлантиришнинг бешта устувор йўналиши бўйича Ҳаракатлар стратегиясини “2020 йил – Илм, маърифат ва рақамли иқтисодиётни ривожлантириш йили”да амалга оширишга оид давлат дастурида белгиланган вазифалар муҳокама қилинди.

Конференцияни Тошкент давлат иқтисодиёт университети ректори, профессор Қ. Шарипов кириш сўзи билан очиб, анжуман иштирокчиларини табриклади. У ўз сўзида бағрикенглик ўзбек халқи маънавияти ва маданиятининг ажралмас қисми ҳисобланишини таъкидлаб, юртимизда нафақат ижтимоий-иқтисодий, сиёсий соҳалар, балки заминимизда истиқомат қилиб келаётган турли миллат ва элатлар ўртасида дўстлик ришталарини янада мустаҳкамлаш, диний бағрикенглик тамойилларини қарор топтиришга қаратилган ислоҳотлар ҳақида тўхталиб ўтди.

Маълумот ўрнида айтиш керакки, бугунги кунда Ўзбекистонда 16 диний конфессияга мансуб 2 минг 250 га яқин ташкилот фаолият юритмоқда. Диний таълимга ихтисослашган таълим муассасалари, жумладан, Тошкент халқаро ислом акдемияси, мадрасалар, ислом ўрта махсус таълим даргоҳлари, христиан семинарияларида диний соҳада етук мутахассислар тайёрланади. Бугун юртимизда 141 та миллий-маданий марказ мавжуд. Уларда турли миллат ва элат вакиллари ўз она тили, миллий қадриятлари, тарихи, маданиятини ўрганиш, уларни ёшларга етказиш, миллатлараро тотувлик ва бағрикенглик ғояларини илгари суриш борасида кенг кўламли ишларни амалга ошириб келмоқда.

Конференцияда Ўзбекистонда турли миллат ва элатлар, диний конфессиялар вакиллари ўртасидаги аҳил-иноқлик, ҳамжиҳатликни таъминлаш борасида амалга оширилаётган ишлар, тинчлик-осойишталик, барқарорликни сақлаш йўлида олиб борилаётган оқилона ислоҳотлар, амалий чора-тадбирлар ҳақида сўз юритилди. Анжуманда сўзга чиққан, “Адолат” социал-демократик партияси Сиёсий кенгаши раиси Н.Умаров, Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Миллатлараро муносабатлар ва xорижий мамлакатлар билан дўстлик алоқалари қўмитаси раиси. Р.Қурбанов, Республика Маънавият ва маърифат маркази раҳбарининг биринчи ўринбосари М.Қуронов, Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Дин ишлари бўйича қўмита раисининг биринчи ўринбосари, М. Комилов, Ўзбекистон мусулмонлари идораси раисининг биринчи ўринбосари Ҳ. Ишматбеков, Олий Мажлис Қонунчилик палатаси депутати Қ.Жўраев, ТДИУ профессори И. Саифназаров ва бошқалар Ўзбекистон заминида турли халқлар меҳр-оқибат, қардошлик тамойиллари асосида тинч-тотув яшаб келаётгани, бугунги кунда бағрикенгликнинг буюк тарихий анъаналарига монанд 130 дан ортиқ миллат ҳамда элат вакилларининг виждон ва эътиқод эркинлиги кафолатланганини таъкидлади. Шунингдек, конференциядаги бошқа маърузаларда ҳам юртимиздаги виждон эркинлигининг таъминлангани ҳамда динлараро ва миллатлараро тотувлик, ўзаро ҳамжиҳатлик ҳамда тинчлик ва осойишталикнинг гарови айнан ана шу тамойилларга бевосита боғлиқлиги таъкидлаб ўтилди. Конференцияда иштирок этган Доғистон давлат университети кафедра мудири (Россия), фалсафа фанлари доктори, профессор М.Билалов,  Ал-Фаробий номидаги Қозоқ миллий унверситети илмий тадқиқот маркази директори, фалсафа фанлари доктори, профессор Б.Мейрбаев, Қозоғистон ФА Фалсафа институти профессори, фалсафа фанлари доктори Аяжан Сагикызи, Чеченистон Республикаси ФА академиги, М.Д. Миллионщиков номидаги Грозний давлат нефт-техника университети фалсафа кафедраси мудири, фалсафа фанлари доктори, профессор В.Акаев(Россия), British Columbia университети (Канада)  профессори ассистенти  Дилсора Комил-Бурлей ва бошқалар Ўзбекистонда турли миллат ва элатлар, диний конфессиялар вакиллари ўртасидаги аҳил-иноқлик, ҳамжиҳатликни таъминлаш борасида амалга оширилаётган ишлар, тинчлик-осойишталик, барқарорликни сақлаш йўлида олиб борилаётган оқилона ислоҳотларни, Ўзбекистон ана шу улуғ қадриятни асрлар оша асраб-авайлаб, амалда қўллаб келаётганлигини эътироф этишди.

Масофавий анжуман доирасида Ўзбекистонда миллатлараро ва конфессиялараро тотувлик, тинчлик ва барқарорликни таъминлаш бўйича яхлит тизимни ривожлантириш ҳамда “Маҳалла ва оила” институтини такомиллаштириш, ёшлар дунёқарашида толерантликни шакллантиришнинг ўзига хослиги, замонавий оилани мустаҳкамлаш омилларига доир ўттизга яқин мақолалар тақдимоти бўлиб ўтди.

 

Тошкент давлат иқтисодиёт университети ҳамда Инновацион ривожланиш вазирлиги ҳамкорлигида “Илмий тадқиқот лойиҳалари танловларида иштирок этишнинг долзарб вазифалари, имкониятлар ва истиқболли йўналишлар” мавзусида онлайн семинар ташкил этилди.

Семинарда Ўзбекистон Республикаси Инновацион ривожланиш вазирлиги Бош илмий котиби, фил.ф.д., профессор Н. Мамадалиева ва бошқа мутахассислари, Тошкент давлат иқтисодиёт университети ректори т.ф.д., проф. К. Шарипов, проректорлар, бўлим бошлиқлари, факультет деканлари, кафедра мудирлари, университетда олиб борилаётган Илмий фаолиятга оид давлат дастури доирасидаги лойиҳалар раҳбарлари, профессор-ўқитувчилар, докторантлар, тадқиқотчилар иштирок этдилар.

Семинарни университетнинг Илмий ишлар ва инновациялар бўйича проректори и.ф.д., проф. К. Ахмеджанов очиб берди. Университет ректори т.ф.д., проф. К. Шарипов ўз кириш сўзи билан Инновацион ривожланиш вазирлиги раҳбариятига шундай тадбирни ташкил этиш ва ўзаро ҳамкорлик учун ўз миннатдорчилигини билдириб, илмий тадқиқот иши, хусусан, илмий фаолиятга оида давлат дастури доирасидаги лойиҳалар университетда муҳим аҳамият касб этиши, бу борада университет ходимлари, барча раҳбарияти, профессор-ўқитувчилари, докторант ва тадқиқотчилар олдида турган муҳим масалалар тўғрисида тўхталиб, масъуллигини ошириш лозимлигини таъкидлаб ўтди.

Университет Илмий ишлар ва инновациялар бўйича проректори и.ф.д., проф. К.Ахмеджанов, университетда олиб орилаётган илмий тадқиқот ишлари, хусусан, илмий фаолиятга оид давлат дастури доирасидаги лойиҳалар тўғрисида қисқача тўхталиб ўтди.

2020 йилда университетда умумий қиймати 2,5 млрд. сўмлик, 11 та илмий фаолиятга оид давлат дастури доирасида лойиҳалар, жумладан 3 та фундаментал ва 8 амалий лойиҳа устида илмий тадқиқот иши олиб борилмоқда. Шунингдек 2020 йилнинг ҳозирги ҳолатида умумий қиймати 100 млн. сўмдан ортиқ 15 та хўжалик шартномалари устида илмий тадқиқот ишлари олиб борилмоқда.

Сўнг Ўзбекистон Республикаси Инновацион ривожланиш вазирлиги Бош илмий котиби, фил.ф.д., профессор Н.С. Мамадалиева сўзга чиқиб, ҳозирги вақтдаги Инновацион ривожланиш вазирлиги томонидан илмий фаолиятга оид давлат дастури доирасида олиб борилаётган ишлар, лойиҳалар бўйича маълумот бериб, илий тадқиқот ишларига давлат буюртмасини шакллантириш ва амалга оширишга умумий талаблар бўйича алоҳида тўхталиб ўтди.

Жумладан, лойиҳалар бўйича ташкил этилаётган лойиҳаларнинг йил давомида мунтазам ташкил этилаётганлиги, унга тақдим этилаётган лойиҳалар, уларнинг мавзулари муҳим илмий муаммо ечимига қаратилиши, илмий-инновацион маҳсулот яратилиши ва унинг натижасини тижоратлаштиришга алоҳида эътибор қаратиш лозимлигини таъкидлаб ўтди.

Шунингдек, университет профессор-ўқитувчилари, тадқиқотчилари томонидан айнан университет ихтисослигига мос бўлмаган лойиҳа танловларида иштирок этиши шарт эмаслиги, улар бошқа ихтисосликлар бўйича ҳам фаол иштирок этиши мумкинлиги, шунингдек, лойиҳани тўғри ва тўлиқ расмийлаштириш хамда рўйхатдан ўтказиш ва тақдим этиш тартиби, илмий-техник экспертизадан ўтказиш, танлов ғолибини аниқлаш, молиялаштириш, бундан ташқари ҳисоботларни белгиланган меъёрий ҳужжатларга мувофиқ тўғри ва тўлиқ шакллантириш масалалари мантиқий кетма-кетликда тушунтириб берилди.

Семинар интерактив, ўзаро музокаравий, мулоҳазавий юқори савиядаги савол-жавоблар асосида қизиқарли ва мазмунли ўтди. Семинардан кўзланган асосий мақсад университет профессор-ўқитувчилари, докторант ва тадқиқотчиларининг давлат буюртмаси асосида бажариладиган илмий лойиҳаларда фаол иштирок этишларини рағбатлантиришга қаратилди.

Семинарда университетда олиб борилаётган илмий фаолиятга оид давлат дастури доирасидаги лойиҳалар раҳбарлари ҳозирги вақтга қадар лойиҳалар бўйича олиб борилган илмий тадқиқот иши натижалари юзасидан қисқача ҳисобот бердилар.

Шундан сўнг профессор-ўқитувчилар сўзга чиқиб, бугунги семинарда ИФОДД доирасидаги лойиҳалар, бу лойиҳалар бўйича ташкил этиладиган танловлар бўйича зарур маълумотлар олинганлигини айтдилар. Университет раҳбарияти ва профессор-ўқитувчилар ИФОДД доирасидаги лойиҳалар бўйича ва бошқа шу каби танловларда фаол иштирок этиш, бу борада ҳар бир бўғиннинг ўз масъуллигини янада оширишга келишиб олдилар.

 

 

Bugun, 5-mart kuni Gunadarma universiteti Arxitektura fakultetining 100 nafardan ortiq pedagog xodimlari va talabalari Toshkent davlat iqtisodiyot universitetiga tashrif buyurdi.

Tashrif doirasida o‘zbekistonlik va indoneziyalik talabalar ishtirokida “Barqaror rivojlanishning o‘zaro madaniy arxitekturasi – 2020” mavzusida xalqaro konferensiya tashkil etildi.

Turizm va ta’limni rivojlantirishning ustuvor vazifalariga bag‘ishlangan mazkur anjumanda “Effect Conflict to Transformation of Space”, “Innovative development of higher education in Uzbekistan”, “The Role of the Kalipasir Mosque in Tangerang old Market China Town”, “Online Education” kabi mavzularda ma’ruzalar muhokama qilindi.

Ushbu xalqaro konferensiyaning maqsadi ikki davlat o‘rtasidagi umumiy bo‘lgan mavzularda o‘zaro fikr almashishga va ilmiy izlanishlarga turtki berishdan iborat. Anjuman yakunida topshirilgan tezis va maqolalar jamlanib, xalqaro miqyosda nashr etilishi ma’lum qilindi.

 

Bugun, 28-fevral kuni Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti Magistratura bosqichi talabalari tashabbusi bilan “C7 – Jahon iqtisodiyoti va biznes” mavzusida xalqaro talabalar konferensiyasi bo‘lib o‘tdi. Anjuman Oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi, O‘zbekiston yoshlar ittifoqi markaziy kengashi va BMTning O‘zbekistondagi vakolatxonasi bilan hamorlikda tashkil etilgan bo‘lib, unda BMTning Ijtimoiy-iqtisodiy masalalar bo‘yicha qo‘mitasi, Jahon banki, Jahon savdo tashkiloti, Yevropa ittifoqi va shu kabi jami 7 ta tashkilotlar vakillari, Indoneziya, Hindiston, Pokiston, Markaziy Osiyo mamlakatlari va Respublikamizning barcha viloyatlaridan umumiy soni 550 nafardan ortiq iqtidorli iqtisodchi-yoshlar ishtirok etdi.

“C7 – Jahon iqtisodiyoti va biznes” xalqaro anjumani iqtisodchilar, iqtidorli yoshlar va tadbirkorlarni bir platformada jamlaydi va dunyodagi global ijtimoiy-iqtisodiy muammolarga yoshlarning o‘z bilim va salohiyatlaridan kelib chiqib yechimlarni taqdim qilishlari uchun imkoniyat yaratadi. Mazkur anjumanda muvaffaqiyatga erishgan 25 nafar yosh iqtisodchilar keyingi bosqichda tashkil etiladigan “Respublika yosh analitiklar klubi” a’zolariga aylanadilar. Mazkur klub Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti bazasida tashkil etilib, unda 10 dan ortiq mahalliy va xalqaro universitetlarning iqtisod yo‘nalishida eng iqtidorli talabalari tanlov asosida tanlab olinib, klub a’zoligiga qabul qilinadi.

Yosh tahlilchilar klubi a’zolari O‘zbekistonda jahonda sodir bo‘layotgan iqtisodiy o‘zgarishlarni tahlil qilib boradi va mustaqil ilmiy izlanishlar olib borish bilan shug‘ullanadi.

Anjuman World Trade Organization, Shanghai Cooperation Organization, World Bank, European Union, UN ECOSOC va UNWTO kabi dunyodagi yirik integratsion iqtisodiy tashkilotlar hamda hukumatlararo tashkilotlar simulyasiyasiga asoslangan. Ya’ni, anjumanda yuqorida ko‘rsatilgan tashkilotlarning majlislarini simulyasiya qilish orqali, ishtirokchi delegatlar mazkur xalqaro tashkilotlar kun tartibiga qo‘yilgan mavzular – ijtimoiy muammolarga boshqa ishtirokchilar bilan turli bahs-munozaralarga kirishish orqali umumiy yechimlar topishlari va konferensiya so‘ngida xalqaro rezolyusiya yoki direktiva yozishlari lozim bo‘ladi.

Anjuman bugungi kunda jahon iqtisodiyotida yetakchi vazifani bajarib kelayotgan 7 ta xalqaro tashkilot simulyasiyasi tashkillashtirilgani sababli “C7 – Jahon iqtisodiyoti va biznes” nomini oldi.

Mazkur loyihaning maqsadi dunyoning eng yirik integratsion iqtisodiy tashkilotlar simulyasiyasini tashkillashtirish orqali yoshlarni mazkur tashkilotlar faoliyati bilan yaqindan tanishtirib, bugungi global iqtisodiy va ijtimoiy muammolarga ilmiy asoslangan va kreativ yechimlar taqdim qilishdan iborat. Shuningdek, mazkur xalqaro anjuman orqali O‘zbekistonning barcha hududlaridan yosh iqtisodchi talabalarni bir platforma atrofida jamlab, konferensiya jarayonida “Peer to peer”, ya’ni “Yoshlar yoshlarga” tamoyili asosida yoshlarning iqtisodiy bilim va ko‘nikmalarini oshirish hamda o‘zaro almashinuvini ta’minlashga qaratilgan.

 

Iqtisodiy tahlil va audit hamda Buxgalteriya hisobi kafedralari, O‘zbekiston Buxgalterlar va auditorlar  milliy assotsiatsiyasi, O‘zbekiston auditorlar palatasi hamda Moliya vazirligi, Xalqaro buxgalterlar federatsiyasi (IFAC), Angliya va Uels sertifikatlangan buxgalterlar institutining (ICAEW) vakillari bilan birgalikda anjuman o‘tkazildi.

Anjumanda “Buxgalteriya hisobi va auditning xalqaro standartlarini rivojlantirish va joriy qilishda IFACning roli”, “Xalqaro audit standartlarini amalga oshirishda professional tashkilotlarning roli: afzalliklari va qiyinchiliklari” kabi mavzular muhokama qilindi.

Xalqaro buxgalterlar federatsiyasi (IFAC) vakili M. Chuvasheva o‘zining chiqish so‘zida Buxgalteriya hisobi va auditning xalqaro standartlarini rivojlantirish va joriy qilishda IFACning roli, audit sifatini nazorat qilish va ta’lim, davlat sektorida buxgalteriya hisobi (IPSAS) va professional buxgalterlar uchun axloq kodeksi haqida to‘xtalib o‘tdi.

ICAEW vakili Djon Xuper anjumanda “Audit sifatni nazorat qilish ishlarida tartibga soluvchi turuvchi organ va professional tashkilotlarning roli hamda boshqa mamlakatlarning tajribasi” mavzusidagi ma’ruza bilan ishtirok etib, sohaga oid dunyo standartlari haqida gapirib berdi.

Davra suhbati davomida ishtirokchilar taqdimot mavzulariga oid dolzarb masalalarni muhokama qildilar va o‘zlarini qiziqtirgan savollariga aniq va batafsil javob oldilar.

 

Iqtisodiyotda axborot texnologiyalari kafedrasining innovatsion-korporativ hamkorlik bo‘yicha harakatlar rejasiga muvofiq on-line konferensiya o‘tkazildi.

Tadbirda dunyoning 15dan ortiq mamlakatlaridagi universitetlarning professor-o‘qituvchilari va talabalari, amaliyotchi mutaxassislari, huquqni muhofaza qilish organlari va oliy o‘quv yurtlari, biznes vakillari ishtirok etdi.

Yalpi majlisda “Raqamli iqtisodiyotni rivojlantirishning zamonaviy tendentsiyalari”, “Boshqaruvni takomillashtirishda axborot texnologiyalaridan foydalanish”, “Fuqarolik protsessida sud qarorlarini ko‘rib chiqishda sud himoyasi huquqidan foydalanish xususiyatlari”, “Muayyan hayotiy vaziyatlar uchun bandlik xizmati ishini boshqarish”, “Rossiyada oliy ta’lim muammolari”, “Zamonaviy universitet o‘quv jarayonidagi amaliy mashg‘ulotlar” mavzusidagi ma’ruzalar muhokama qilindi.

Konferensiya yakunida Digital Services bosh direktori, Gazprom YoAJ filiali direktori L. Kondratenkokar hamda O‘zbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasining akademigi S. G‘ulomovga Huquq va boshqaruv instituti rahbariyati tomonidan mazkur on-layn konferensiyada ishtirok etganliklari uchun alohida minnatdorchilik bildirildi.

 

Bugungi kunda O‘zbekiston sharoitida raqamli iqtisodiyotni rivojlantirishning qonuniyatlari, tendensiyalari va imkoniyatlarini, xususan, axborot texnologiyalarining iqtisodiyotning turli sohalariga kirib borish darajalarini ilmiy asosda o‘rganish nihoyatda dolzarb ahamiyat kasb etadi. Vatanimiz taraqqiyoti va istiqboli, mamlakatimizda keng ko‘lamda amalga oshirilayotgan islohotlarning muvaffaqiyati milliy iqtisodiyotimizga yangi innovatsiyalarni joriy qilishga bevosita bog‘liqdir. Shu sababli raqamli iqtisodiyotni takomillashtirish, uning iqtisodiy, siyosiy, ijtimoiy va huquqiyasoslarini ilmiy-amaliy jihatdan tadqiq etish muhim ahamiyat kasb etmoqda.

O‘zbekiston Respublikasi prezidenti 2018 yil 28 dekabrdagi 2019 yil uchun eng muhim ustivor vazifalar haqidagi Oliy Majlisga Murojaatnomasida ham mamlakatimizda raqamli iqtisodning rivojlanishi bo‘yicha quyidagilarni aytib o‘tdi: “Iqtisodiyotning barcha sohalarini raqamli texnologiyalar asosida Yangilanishini ko‘zda tutadigan “Raqamli iqtisodiyot milliy kontseptsitasi”ni ishlab chiqishimiz kerak. Shu asosda “Raqamli O‘zbekiston-2030” dasturini hayotga tadbiq etishimiz zarur. Raqamli iqtisodiyot yalpi ichki mahsulotni kamida 30 foizga o‘stirish, korruptsiyani keskin kamaytirish imkonini beradi. Nufuzli halqaro tashkilotlar o‘tkazgan tahlillar ham buni tasdiqlamoqda.Shuning uchun Hukumatga ikki oy muddatda raqamli iqtisodiyotga o‘tish bo‘yicha “yo‘l haritasi”ni ishlab chiqish topshiriladi. Bu borada axborot havfsizligini ta’minlashga alohida e’tibor qaratish zarur”.

Milliy iqtisodiyotning raqamli sektorini rivojlantirish masalasi O‘zbekistonda davlat darajasiga ko‘tarilgan bo‘lib, bu borada keng ko‘lamli chora-tadbirlar amalga oshirilmoqda.Xususan, elektron hujjat aylanishi tizimlari joriy etilmoqda, elektron to‘lovlar rivojlantirilmoqda va elektron tijorat sohasida yaratilgan normativ-huquqiy baza takomillashtirilmoqda. Shu bilan birga, axborot-texnologik platformalarda faoliyat ko‘rsatayotgan raqamli iqtisodiyot jadal rivojlanmoqda.Bu esa shunday platformalarning yangi modellarini yaratish zaruratini taqozo etmoqda.

O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2018-yil 19-fevraldagi «Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalari sohasini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida»gi farmoni, 2017–2021 yillarda O‘zbekiston Respublikasini rivojlantirishning beshta ustuvor yo‘nalishi bo‘yicha Harakatlar strategiyasini amalga oshirish maqsadida 2018-yil 3-iyulda O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining“O‘zbekiston Respublikasida raqamli iqtisodiyotni rivojlantirish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi qarori, O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2018-yil 13-dekabrdagi “O‘zbekiston Respublikasi davlat boshqaruviga raqamli iqtisodiyot, elektron hukumat hamda axborot tizimlarini joriy etish bo‘yicha qo‘shimcha chora-tadbirlar to‘g‘risida”gi 5598-sonli Farmoni va boshqa me’yoriy-huquqiy xujjatlar asosida mamlakatda raqamli iqtisodiyotni keng va samarali joriy etish va axborot xavfsizligini ta’minlash masalalari ustuvor vazifa sifatida belgilab berilgan.

Toshkent davlat iqtisodiyot universitetining “Iqtisodiyotda axborot texnologiyalari” va “Ekonometrika” kafedralari tomonidan tashkil etilgan “Raqamli iqtisodiyot: iqtisodiy rivojlanish tendensiyalarini modellashtirish va zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini qo‘llash istiqbollari” mavzusidagi ryespublika ilmiy-amaliy anjumani “Harakatlar strategiyasi” va yuqorida nomlari keltirilgan qonun va qarorlarda belgilab berilgan dolzarb vazifalarning ilmiy-amaliy jihatlarini muhokama qilish asosida bu borada tegishli xulosalar va tavsiyalarni ishlab chiqishga bag‘ishlangan.

Ushbu anjuman ishida mamlakatimizda raqamli iqtisodiyotni shakllantirish va uning axborot xavfsizligini ta’minlash bilan shug‘ullanuvchi davlat boshqaruvi organlari, sohada faoliyat olib borayotgan mutasaddi tashkilotlarning rahbar va mutaxassislari, oliy ta’lim muassasalarining professor-o‘qituvchilari va ilmiy tadqiqotchilari, ilmiy-tadqiqot institutlari va markazlarining xodimlari ishtirok etmoqda.

Jumladan, O‘zbekiston Respublikasi Davlat statistika qo‘mitasi, O‘zbekiston Respublikasi Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi, Axborot xavfsizligi markazi, O‘zbekiston Respublikasi Axborotlashtirish va telekommunikatsiyalar sohasida nazorat bo‘yicha davlat inspeksiyasining “Texnik ko‘maklashish markazi” DUK, Toshkent Xalqaro Vestminster universiteti, O‘zbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va sanoat vazirligi huzuridagi Prognozlashtirish va makroiqtisodiy tadqiqotlar instituti, Toshkent axborot texnologiyalari universiteti shuningdek sohaga oid boshqa tashkilot va korxonalar, hamda ilmiy tadqiqot institutlari anjuman ishida hamkor sifatida ishtirok etib, uni yuqori saviyada tashkil etishga munosib hissa qo‘shmoqda.

Anjumanda quyidagi yo‘nalishlar bo‘yicha ilmiy ma’ruzalar muhokama qilinmoqda:

  • Raqamli davrda iqtisodiyot va boshqaruvni rivojlantirishning zamonaviy tendensiyalari, ijtimoiy va huquqiy jihatlari;
  • Mamlakat iqtisodiyoti ob’ektlarida axborot infratuzilmasi va axborot xavfsizligi tizimlarini rivojlantirish;
  • Raqamli iqtisodiyotni shakllantirish jarayonlarini modellashtirish va prognozlash;
  • Raqamli iqtisodiyotni shakllantirish sharoitida uzluksiz ta’lim tizimida innovatsion texnologiyalar;

Anjumanning yalpi majlisida sohaga oid yetakchi mutaxassis va olimlarning ilmiy ma’ruzalari tinglanadi va muhokama qilinadi. Kunning ikkinchi yarmida anjuman ishtirokchilari 5 ta sho‘baga bo‘lingan holda muhokamalarni davom ettirishadi.

Anjuman tahrir hay’atiga respublika oliy ta’lim muassasalari professor-o‘qituvchilari, ilmiy tadqiqotchilar va soha mutaxasislarining 200 dan ortiq ilmiy maqolalari hamda ma’ruza tezislari taqdim etilgan bo‘lib, ularning eng saralari to‘plam sifatida chop etilmoqda. Anjuman ishi yuqori saviyada va qizg‘in bahs-munozaralar bilan o‘tmoqda. Anjuman yakuni bo‘yicha qaror qabul qilinib, muhokama qilingan masalalar yuzasidan tegishli davlat boshqaruvi organlari va tashkilotlarga taqdim etish uchun xulosa va tavsiyalar tayyorlanadi. Ular mamlakatimizda raqamli iqtisodiyotni shakllantirish va uning axborot xavfsizligini ta’minlash hamda “Harakatlar strategiyasi”da belgilangan ustuvor vazifalarni bajarishda muayyan darajada o‘z hissasini qo‘shadi.

 

Toshkent davlat iqtisodiyot universitetida “Global hamkorlik barqaror taraqqiyot sharti va kafolati” xalqaro konferensiyasi doirasida “Fan va ta’lim innovatsiyalari” mavzuidagi xalqaro seminar-trening o‘tkazildi. Unda Rossiya Federatsiyasi, Fransiya, Tojikistondan kelgan mutaxassislar hamda TDIU professor-o‘qituvchilari, doktorantlar va talabalar ishtirok etdi.

Fan va ta’lim tizimiga zamonaviy innovatsion texnologiyalarni joriy etish o‘quv seminarining asosiy mavzusi bo‘ldi. Unda so‘zga chiqqan Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti rektori, professor Kongratbay Sharipov bugungi kunda ta’limdagi innovatsion jarayonlar zamon talabi sifatida ijtimoiy taraqqiyotning ajralmas qismiga aylanayotganligini, ta’limda innovatsion faoliyat mexanizmlarining ishlab chiqilishi kerakligi, novatorlik inson hayoti normasi va shakliga aylanishi hamda hayotiy muammolarni hal qilishning ijodiy yo‘llarini topishga hissa qo‘shishi zarurligini ta’kidlab o‘tdi.

Seminar-treningda so‘zga chiqqan xorijlik ekspertlar, innovatsion ta’lim texnologiyalarining asosiy maqsadi insonni o‘zgaruvchan dunyoda yashashga tayyorlash ekanligini alohida qayd etishdi, bunda mashg‘ulotning mohiyati ta’lim jarayonini shaxsning imkoniyatlarini amalga oshirishga yo‘naltirishga qaratilishi lozimligini qayd etishdi.

Bugungi kunda mamlakatimizda ta’lim sohasida innovatsion faoliyatning maqsadi ham an’anaviy tizim bilan taqqoslanganda talaba shaxsini sifat jihatidan o‘zgartirishga qaratilgandir. Bunga esa amaliy faoliyatga noma’lum bo‘lgan pedagogik inqirozni bartaraf etishni o‘z ichiga oladigan didaktik va yangi o‘quv dasturlarini kiritish tufayli erishish mumkin bo‘ladi. Talabalarning ijodiy qobiliyatlarini maksimal darajada ochib berish orqali ular tafakkurini rivojlantirish – innovatsion faoliyatning asosiy maqsadi hisoblanadi. Ta’limdagi innovatsion faoliyat shaxsni axloqiy jihatdan takomillashtirishga qaratilgan ijtimoiy ahamiyatga ega amaliyot sifatida muhim ahamiyatga ega, chunki u jamiyatda mavjud bo‘lgan barcha turdagi amaliyotlarning o‘zgarishini ta’minlay oladi. Jahon ilm-fani va amaliyotining eng so‘nggi yutuqlaridan foydalanib olingan axborot va bilimlar bilan ta’minlash, talabalarning mustaqil ravishda izlanishiga hamda ijodiy tafakkurining yuksalishiga xizmat qiladi.

Seminar-trening doirasida xorijlik mutaxassislar ishtirokchilar tomonidan yo‘llangan savollariga javob berishdi, kelgusida ta’lim sohasida o‘zaro hamkorlik va ilm-fanga innovatsion texnologiyalarni joriy etish to‘g‘risida kelishib oldilar.

 

Bugun, 9-noyabr kuni Moliya va soliqlar kafedrasi tomonidan “O‘zbekistonda soliq va moliya tizimini rivojlantirishning konsepsiyalarini amalga oshirish istiqbollari” mavzusida respublika ilmiy-amaliy anjumani tashkil etildi. Unda O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senati, O‘zbekiston Respublikasi Moliya vazirligi, Davlat soliq qo‘mitasi mutaxassislari, Rossiya oliy ta’lim muassasalari vakillari, Respublikamizdagi iqtisodiy yo‘nalishdagi oliy ta’lim muassasalarining professor-o‘qituvchilari, tayanch doktorantlar, ilmiy-xodimlar ishtirok etdi.

Ma’lumki, O‘zbekiston Respublikasini rivojlantirishning beshta ustuvor yo‘nalishi bo‘yicha Harakatlar strategiyasida O‘zbekistonning soliq siyosatining muhim strategik yo‘nalishlari sifatida soliq yukini kamaytirish, soliqqa tortish tizimini soddalashtirish siyosatini davom ettirish soliq ma’muriyatchiligini takomillashtirish va tegishli rag‘batlantiruvchi choralarni kengaytirish kabi muhim masalalar belgilab olingan. bo‘lib, bular iqtisodiyotni tezkor rivojlantirish hamda mamlakatning investitsiyaviy jozibadorligini yaxshilashning muhim shartlari sifatida belgilab olindi.

Oxirgi uch yil davomida Respublikamiz moliya-soliq tizimini isloh qilish borasida o‘ndan ortiq O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining farmon, qaror va farmoyishlari qabul qilindi. Shu kunlarda tamoman yangi mazmundagi Soliq kodeksining yangi loyihasi keng omma ishtirokida keng muhokamalar o‘tib uni qabul qilish bo‘yicha qonunchilik Palatasiga taqdim qilish ishlari ko‘rilmoqda.

Oxirgi bir yarim yil davomida O‘zbekiston Respublikasining soliq siyosatini takomillashtirish konsepsiyasini hayotga joriy etib borish natijasida bir qator soliqlar va yig‘imlar unifikatsiya qilindi, birgina 2019 yilda tushumdan olinadigan majburiy ajratmalarni to‘liq bekor qilish natijasida korxonalarda qo‘shimcha 5,2 trillion so‘m ularning o‘zlarida qolishi, jismoniy shaxslar uchun daromad solig‘ining eng yuqori stavkasi 22 foizdan 12 foizgacha, yagona ijtimoiy to‘lovi 25 foizdan 15 foizgacha tushirilishi, fuqarolarning 8 foizlik sug‘urta badali bekor qilinishi natijasida aholi daromadlari 6,5 foizga oshishi, yuridik shaxslar mol-mulk solig‘i 5 foizdan 2 foizgacha, foyda solig‘i 14 dan 12 foizgacha, kichik biznes sub’ektlari yagona solig‘i 5 foizdan 4 foizgacha kamaytirilishi natijasida tadbirkorlar ixtiyorida 2 trillion so‘m qo‘shimcha mablag‘ qolishi, 2019 yil 1 oktyabrdan boshlab qo‘shilgan qiymat solig‘ining 20 foizdan 15 foizga tushirilishi hisobiga esa tadbirkorli sub’ektlari ixtiyorida 10 trln so‘mdan ko‘proq mablag‘ qolishi kutilmoqda.

Agar oxirgi ikki yilda moliya tizimida amalga oshirilgan islohotlarga e’tibor qaratadigan bo‘lsak, davlat byudjetiga tushadigan mablag‘larning bir qismini mahalliy byudjetlar ixtiyorida qoldirish tartibi o‘rnatilishi hisobiga 2018 yilning o‘zida mahalliy byudjetlar ixtiyorida 5,5 trillion so‘m yoki 2017 yilga nisbatan 6 barobar ko‘p mablag‘ qoldi, 2019 yil yakunlari bo‘yicha bu ko‘rsatkich yanada oshishi kutilmoqda.

2019 yildan boshlab Davlat byudjetini ishlab chiqishda o‘rta muddatli byudjetni rejalashtirish mexanizmlarini joriy etilishi tadbirkorlar, fuqarolar va byudjetga aloqador barcha tomonlarga o‘z faoliyatini bir yilga emas, balki uch yilga aniqroq rejalashtirish imkoni bermoqda. Fuqarolar uchun byudjetni tayyorlash va e’lon qilish konsepsiyasining joriy etilishi byudjet, uni shakllantirish va ijro etish to‘g‘risidagi ishonchli va to‘liq axborotdan keng jamoatchilik foydalana olishini ta’minlashga olib keldi, o‘z navbatida byudjetni shakllantirishda aholining takliflarini e’tiborga olishga imkoniyat yaratildi, moliya sohasida boshqaruvning oshkoralik tamoyillarining roli kuchaytirildi.

Muhtaram Prezidentimiz 2019 yil uchun mo‘ljallangan eng muhim ustuvor vazifalar haqidagi Oliy Majlisga Murojaatnomasi va boshqa shu kabi chiqishlarida moliya-soliq tizimidagi muhim ustuvor vazifalar sifatida byudjet hisobidan mablag‘ ajratiladigan har qanday dastur yoki loyihaning sifat va miqdor ko‘rsatkichlaridan iborat, natijaga yo‘naltirilgan indikatorlari bo‘lishi, moliya bozorlari, jumladan, fond bozorini rivojlantirish, yangi moliyaviy instrumentlarni joriy etish va obligatsiyalar chiqarish orqali, bank xizmatlari ko‘lamini yanada kengaytirish, byudjet va iste’mol mahsulotlari narxining barqarorligini ta’minlash, mamlakat taraqqiyotining tayanchi bo‘lgan insofli, halol soliq to‘lovchilarni rag‘batlantirish, yashirin faoliyat yuritadiganlarni esa jazolash ko‘zda yangi tahrirdagi Soliq kodeksini qabul qilish, soliq stavkalari pasaytirilishi yoki ayrim soliqlar bekor qilinishi bilan byudjetga tushadigan mablag‘larning kamayishini samarali soliq ma’muriyatchiligi orqali bartaraf etish, soliq yukini kamaytirish hisobiga barchaga bir xil adolatli soliq rejimini joriy etish, soliq imtiyozlarini bosqichma-bosqich bekor qilish va shu kabi muhim vazifalarni belgilab bergan edi.

Konferensiyani o‘tkazishdan asosiy maqsad Respublikamizda amalga oshirilayotgan soliq va moliya tizimini rivojlantirishning konsepsiyalarining dastlabki natijalarini ilmiy-nazariy jihatdan tahlil qilib, bu boradagi mavjud muammolarni atroflicha ilmiy jihatdan muhokama qilish asnosida bu kabi muammolarning yechimlari va mavjud mexanizmlarni yanada takomillashtirish bo‘yicha taklif va tavsiyalarni ishlab chiqishdan iboratdir.

Konferensiya ishining yalpi majlisidan tashqari quyidagi to‘rtta yo‘nalishdagi sho‘balarda 50 ga yaqin ma’ruzalarning muhokamasi bo‘lib o‘tdi:

1-sho‘ba: O‘zbekiston Respublikasi Davlat moliyasi tizimini takomillashtirish istiqbollari;

2-sho‘ba: Soliq ma’murchiligini takomillashtirish – soliq tizimidagi islohotlarning dolzarb masalasi sifatida;

3-sho‘ba: Makroiqtisodiy barqarorlikni mustahkamlash va yuqori iqtisodiy o‘sish sur’atlarini ta’minlash sharoitida sug‘urta xizmatlari bozorini rivojlantirish;

4-sho‘ba: Moliya bozorini rivojlantirish va uning milliy iqtisodiyotdagi ahamiyatini oshirish yo‘llari.